Enkele maanden geleden kondigde Crafty Luidsprekers de introductie aan van een goedkope Chinese buizenversterker. We bestelden direct een testexemplaar, want een buizenversterker voor 299 euro hebben we in geen tijden meer gezien.
KORTE DRADEN
Het zelf bouwen van buizenversterkers was in de jaren vijftig en zestig razend populair. Tot de buis het veld moest ruimen voor de transistor. In China werd echter veel langer aan de buizentechnologie vastgehouden. Men wist die ook te perfectioneren. Dat bleek wel toen onlangs de Yarland FV-34CIII versterker op onze testbank stond. De FV-34CIII is ontwikkeld op basis van twee EL84 buizen in de eindtrap; het gaat hier dus om een balansversterker die ruimschoots 10 watt per kanaal levert. Verder wordt er een 6N3 buis in de voortrappen toegepast. Dit type is in vergelijkingstabellen niet te vinden (zelfs buizendeskundigen konden me niet helpen), maar gezien de inwendige constructie lijkt het een dubbeltriode. Op het massief houten frontje van deze instapversterker zitten twee knoppen: één voor de volumeregelaar en één om te kiezen tussen cd en aux. De aan/uitschakelaar zit tussen beide knoppen. Meer is er niet. Aan de achterkant zitten goede, vergulde luidsprekerklemmen (ook voor banaanstekers) en vergulde ingangen voor cd en aux. Uit professionele nieuwsgierigheid hebben we de versterker ook opengemaakt. Opvallend is de keurige, bijna traditionele bouwwijze met zeer korte bedrading. Zeer te prijzen is dat de importeur voor een uitstekende Nederlandstalige gebruiksaanwijzing heeft gezorgd die met de originele (Engelstalige) gebruiksaanwijzing wordt meegeleverd.
GLOEIEND
Het inschakelen van de versterker is een belevenis op zich. Na enkele seconden beginnen de buizen te gloeien en na zo'n 20 à 30 seconden is de versterker bedrijfsklaar. Zorg ervoor dat vóór het inschakelen de luidsprekers en muziekbronnen zijn aangesloten. Bij het luisteren hebben we custom build referentieluidsprekers (op basis van de Zillion) van BNS aangesloten en als muziekbron de Philips DVP 9000S cd/sacd-speler. Als luidsprekerkabels werden Ixos 606 kabels gebruikt en als interlinks de Ixos 103. Voor de luistertest hebben we de versterker, die fabrieksnieuw was, een paar dagen laten inspelen. Meer dan andere elektronica hebben buizenversterkers dat nodig. Een uitgangsvermogen van 10 watt per kanaal is natuurlijk niet veel, zeker niet als het rendement van de luidsprekers laag is. De fabrikant specificeert minimaal 88 dB/m/W. Onze luidsprekers hebben een rendement van 89 dB/m/W en het bleek mogelijk daarmee de luisterruimte (8 x 4 meter) van een fors geluid te voorzien. Sterker nog, de volumeknop op een stand van ‘2 uur' bleek voldoende. Heel knap is dat ruis, ook bij een geheel opengedraaide volumeregelaar, volledig ontbreekt. Op het linkerkanaal is dan wel een heel lichte brom hoorbaar. Met de volumeregelaar op ‘2 uur' was helemaal geen brom of ruis hoorbaar. We moesten weer even wennen aan het specifieke ‘buizengeluid', dat wolliger is dan dat van de meeste transistorversterkers en digitale versterkers. Maar de gewenningsperiode duurde kort en al snel waren we weer helemaal in de ban van de buis. Orkestmuziek klinkt fantastisch met de FV-34CIII. Het geluidsbeeld is groots; fraai in het middengebied en helder in het hoog. Alleen het diepste laag zou nog wat krachtiger mogen zijn. Bij solo-muziek geldt dat eigenlijk niet. Een piano klinkt prachtig over zijn hele register en zangstemmen komen uiterst realistisch over, mede door de zeer mooie middenweergave van de versterker. Alleen bij (pop)muziek waarin drum en bas een belangrijke rol spelen, schiet de FV-34CIII wat tekort. Maar je kunt niet alles hebben voor zo'n lage prijs. Wat je daar wel voor krijgt, is een opmerkelijk analytische versterker die details laat horen die je op veel andere versterkers zullen ontgaan.
CONCLUSIE
De Yarland FV-34CIII is een grote verrassing, zowel muzikaal als prijstechnisch. Voor dit geld kun je weliswaar heel wat andere versterkers kopen, maar geen van hen komt kwalitatief in de buurt. Alleen in het laag zal er voor sommigen wat te wensen overblijven. Al met al een uitstekende versterker voor relatief weinig geld.
